35 tuổi, về đội tuyển vẫn không nghỉ một phút, đá liền bốn trận để có chiếc mũ đội tuyển thứ 100. Nghe như một câu chuyện truyền cảm hứng, nhưng đặt lên Liverpool thì nhìn kiểu nào cũng giống một quả bom hẹn giờ hơn.
Trước hết phải nói rõ bối cảnh. Liverpool trở lại giải quốc nội sau khi kỳ thi đấu đội tuyển khuấy lên một đống tranh cãi ngoài sân, ồn ào đến mức dễ khiến người ta quên đội áo đỏ trước kỳ nghỉ đã thuận tới mức nào: ba trận liên tiếp giữ sạch lưới ở Premier League, lần đầu kể từ tháng 9 năm 2024. Nhưng càng thuận càng dễ bỏ qua một sự thật: trụ cột của hàng thủ này đã 35 tuổi.
Van Dijk tại Anfield.
Đoạn đầu mùa thực ra đã có lúc chao đảo, hàng thủ không vững. Thứ thực sự hàn lại nó là cặp trung vệ tân binh Jacquet và Van Dijk, dần mài ra sự ăn ý. Ba trận sạch lưới không thể tách khỏi hai người này.
Nhưng nói thẳng, người Hà Lan vẫn là người quan trọng nhất của Liverpool này, không có ai hơn.
Và người này khắc nghiệt với bản thân tới mức nào? Đợt thi đấu đội tuyển này, anh đã 35 tuổi mà vẫn chủ động chọn tiếp tục ra sân cho đội tuyển. Bốn trận gần nhất của Hà Lan, anh không nghỉ một phút, và đúng trong bốn trận ấy anh đón lần ra sân thứ 100 cho đội tuyển. Cột mốc trận thứ 100, trận nào cũng đá trọn, nghe thì máu lửa, nhưng đặt lên một trung vệ thì đó là sự hao mòn thể lực rất thật.
Đây chính là chỗ rắc rối. Tân huấn luyện viên Iraola muốn có thành tích ngay mùa đầu của mình, nên không tránh được một lựa chọn: rốt cuộc nên dùng đội trưởng thế nào? Cứ tiếp tục quăng anh vào trận nào cũng không vắng, thì dù là người sắt, một ngày nào đó cũng sẽ trở mặt.
Van Dijk chỉ huy trên sân.
Tháng 1 năm 2018 anh chuyển từ Southampton sang, đã tám năm, Van Dijk gần như chưa từng vắng mặt trên hàng thủ này. Mùa 2024/25, với tư cách đội trưởng, anh khiêng cúp Premier League về Anfield.
Nhưng dù lấy chính tiêu chuẩn của anh ra so, mùa trước cũng thực sự quá đà. Mùa 2025/26, anh không vắng một phút ở Premier League, ra sân 55 lần trên mọi đấu trường. Đây là năm anh khoác áo đỏ nhiều trận nhất.
Van Dijk cùng Liverpool nâng cúp Premier League.
Lật lại số phút ra sân của anh những năm này (số liệu từ FBref): mùa 2025/26 là 4940 phút, 2024/25 là 4436, 2023/24 là 4073, 2022/23 là 3645, 2021/22 là 4620, 2019/20 là 4500, 2018/19 là 4464. Chỉ năm 2020/21, chấn thương ACL nặng, anh mới chỉ đá 595 phút.
Nghĩa là mùa trước chỉ riêng ở câu lạc bộ anh đã đá gần 5000 phút, nhiều hơn bất kỳ mùa nào trước đó khoảng 300 phút. Đó còn chưa tính đội tuyển Hà Lan. Anh là người ba kỳ đại hội liên tiếp đều đeo băng đội trưởng đội tuyển.
Cổ động viên Liverpool không cần ai nhắc Van Dijk mạnh tới mức nào, nhưng vẫn đáng dừng lại để nhìn cho kỹ chiếc áo số 4 này.
Nhóm số ở trên mới chỉ là sổ của câu lạc bộ. Anh còn phải về đội tuyển Hà Lan trình diện, ba kỳ đại hội liên tiếp đều đeo băng đội trưởng gánh đội đi tiếp. Một hậu vệ trụ được nhiều năm ở đẳng cấp này, bản thân đã là một điều kỳ diệu.
Kinh nghiệm bóng đá kiểu cũ là trung vệ chịu được lâu hơn các vị trí khác, nhưng đa số người vừa qua 32 tuổi, bước chạy đã bắt đầu tuột. Van Dijk cố tình không tin điều đó.
Đặt số liệu quanh mốc trước và sau tuổi 32 của anh cạnh nhau (số liệu từ FotMob): tỷ lệ thắng tranh chấp 72,6% so với 73,4%, tranh chấp trên không 76% so với 75,4%, số lần bị qua người 0,12 so với 0,23. Pha tranh chấp đáng thắng anh vẫn thắng, còn tình huống thực sự bị đối phương qua người lại ít hơn. Thứ tăng rõ duy nhất là lỗi: 0,54 so với 0,35. Đại khái đó là cái giá của việc lấy kinh nghiệm bù thể lực.
Nghĩ thêm cái chân đứt ACL mùa 2020/21, hơn nửa mùa anh mất trắng, thì bộ số này càng cho thấy không dễ. Anh không ra sân cho có. Anh vẫn đang đá thật, và đá không khác nhiều so với lúc mới tới Anfield.
Anh trụ qua hết năm này tới năm khác của những trận ác liệt, và không phải lướt cho xong, mà là đá ra thật. Nhưng thời gian là thứ không ai tránh được, Van Dijk cũng vậy.
Người chuyên nghiệp tới mấy cũng không chịu nổi việc năm này qua năm khác bị dùng đến kiệt sức. Bộ số phá kỷ lục mùa trước, nói là khen anh thì không đúng bằng nói đó là một cái tát vào kế hoạch chiêu mộ của Liverpool.
Mùa trước trong tay chỉ có ba trung vệ đội một, Slot hoàn toàn không có vốn để xoay đội trưởng. Ngay cả trận Cúp FA gặp Barnsley, đối thủ và đẳng cấp như vậy, cũng phải cử Van Dijk 35 tuổi ra sân. Đó không phải máu lửa. Đó là sự khó xử vì không còn người để dùng, là một bài nộp xấu của kế hoạch chiêu mộ.
Một lão tướng trên lưng đã có trọn mười năm, mùa nào cũng quanh mức 4000 phút, lại còn bị ấn vào một đội đang học cách đá cường độ cao để xoay liên tục. Đây tuyệt đối không phải môi trường để anh tiếp tục đổi vận ngược trời.
Van Dijk tập cùng đội.
Sau khi Iraola tiếp quản, kịch bản gần như không đổi. Năm vòng đầu Premier League mùa mới, Van Dijk lại không vắng một phút. Chấn thương các loại vừa ập tới, Liverpool một lần nữa mất lựa chọn cho anh nghỉ lấy hơi.
Tin tốt là lần này thực sự khác. Gomez trở lại trong trận Cúp Liên đoàn gặp Tottenham, coi như nới cho đội trưởng nửa hơi thở. Araujo càng đá càng ra dáng ở hậu vệ phải, nếu quay về hành lang giữa nơi anh thoải mái nhất thì cũng trụ được. Quan trọng hơn, Leoni cuối tháng này sẽ tập đầy đủ trở lại, đó mới là liều thuốc bổ thật.
Nghĩa là Liverpool cuối cùng cũng lần đầu gom đủ trung vệ, có vốn để cho đội trưởng nghỉ một vòng. Việc này đương nhiên phải làm cho cẩn thận. Chỉ cần ngoái lại mùa 2020/21, Van Dijk vừa đổ thì cả hàng thủ sụp như quân domino, là biết một khi người này ngã, phản ứng dây chuyền đáng sợ tới mức nào.
Van Dijk trên sân Cúp FA.
Thông minh theo cách nào? Chính là giảm tải cho anh từng mẩu nhỏ. Trận này cho anh rời sân sớm 20 phút để nghỉ, trận sân nhà kia thì cho nghỉ hẳn một trận, giữ thể lực của anh cho những cuộc đối đầu thực sự.
Làm vậy có hai mặt lợi. Một là đè thấp rủi ro chấn thương và tụt phong độ. Hai là để lớp trẻ bên cạnh làm quen vị trí sớm, chuẩn bị cho ngày không còn Van Dijk.
Bao năm nay Van Dijk luôn che mưa chắn gió cho Liverpool. Mùa 2020/21 anh vừa đổ, cả hàng thủ sụp theo chuỗi, cổ động viên lâu năm vẫn nhớ rõ. Giờ cuối cùng cũng gom đủ người, đã tới lúc Liverpool trả món ân tình này.
Bạn thấy sao, mùa này Liverpool có dám thực sự cho đội trưởng 35 tuổi nghỉ xoay vài trận? Hay là, chưa tới lúc bất đắc dĩ, họ vẫn không nỡ để anh ngồi ghế dự bị?